Bazı müşterilerimiz halıyı showroomumuza getirip önce özür diler: “Kusura bakmayın, biraz kokuyor.” Kokan bir halı utanılacak bir şey değil; halı, evin havasını, nemini ve hayatını içine alan bir dokudur. Önemli olan kokunun nereden geldiğini doğru bulmak. Çünkü rutubet kokusuyla kedi kokusunun çözümü aynı değildir.
1. Koku nereden geliyor?
- Rutubet ve nem: Zemin kat, bodrum, az güneş alan odalar ya da yıkandıktan sonra tam kurumamış halılar. Koku genellikle ağır, toprak ve yosun gibidir.
- Evcil hayvan: İdrar, kusma ya da hayvanın kendi kokusu. İdrar kokusu nemle birlikte, özellikle havalar ısındığında belirginleşir.
- Dökülen yiyecek ve içecek: Süt, meyve suyu, çorba gibi döküntüler tabana iner; yüzey temiz görünse de altta ekşime yapabilir.
- Sigara ve yemek kokusu: Halının lifleri ortamdaki kokuyu zamanla emer.
- Yeni halı kokusu: Üretim ve paketlemeden gelen, genelde birkaç günde dağılan bir kokudur.
2. Önce havalandırın
Ne olursa olsun ilk adım aynıdır: halıyı havalandırmak. Mümkünse kuru bir günde balkona ya da açık bir alana asın, iki yüzünü de havaya verin. Doğrudan ve uzun süreli güneşte bırakmayın; özellikle yün ve kök boyalı halılarda renk solabilir. Gölgede, rüzgârlı bir yer en iyisidir.
Halıyı dışarı çıkaramıyorsanız odayı bol havalandırın, halının bir köşesini kaldırarak altına da hava girmesini sağlayın.
3. Evde güvenle uygulayabileceğiniz yöntemler
Karbonat
Kuru halıya ince bir katman karbonat serpin, birkaç saat ya da bir gece bekletin, sonra iyice süpürün. Karbonat kokuyu emer ve çoğu halıda güvenle kullanılabilir. Uzun tüylü halılarda süpürmeyi birkaç kez tekrarlamanız gerekebilir.
Seyreltik sirke
Bir ölçü beyaz sirke, birkaç ölçü ılık suyla karıştırılıp lekeli ya da kokulu bölgeye hafifçe uygulanabilir. Bezi ıslatın, sıkın ve bastırarak silin; halıyı sırılsıklam etmeyin. Önce görünmeyen bir köşede renk testi yapın. Sirke kokusu kuruyunca dağılır.
Kurutma, kurutma, kurutma
Evde hangi yöntemi uygularsanız uygulayın, halının tamamen kuruması şarttır. Islak kalan taban, kokunun en büyük sebebidir. Altına havlu koymak, pencere açmak ve vantilatör kullanmak süreyi kısaltır.
Yapmamanız gerekenler
- Çamaşır suyu ve amonyaklı temizleyiciler kullanmayın; renkleri bozar, yünü yıpratır.
- Kokuyu parfüm ya da oda spreyiyle örtmeye çalışmayın; kaynak yerinde kaldıkça koku geri döner.
- Halıyı ovalayarak temizlemeyin; kir ve koku liflerin derinine iner.
4. Rutubet ve küf: ciddiye alın
Halının arka tarafında beyazımsı ya da siyah noktalar, tabanda yumuşama veya ağır bir küf kokusu varsa iş evde çözülecek bir lekeden çıkmıştır. Küf hem halının tabanına zarar verir hem de sağlık açısından istenmez.
- Halıyı hemen nemli zeminden kaldırın, kuru bir yerde havalandırın.
- Odadaki nem kaynağını bulun: duvar, zemin ya da yetersiz havalandırma.
- Küflenmiş halıyı mutlaka profesyonel yıkamaya verin; evde tam olarak temizlemek çoğu zaman mümkün değildir.
Rutubetli odalarda halının altına nefes alan bir kaydırmaz kullanmak ve halıyı birkaç ayda bir kaldırıp altını kurutmak sorunu önlemenin en kolay yoludur.
5. Evcil hayvan kokusu
Pati dostlarımızın kazaları olur; mesele hızlı müdahale etmekte.
- Hemen emdirin. Kâğıt havlu ya da emici bir bezle, bastırarak sıvıyı alın. Ovmayın.
- Bölgeyi seyreltik sirkeyle silin, ardından temiz suyla nemli bir bezle bastırarak durulayın.
- Kuruyunca karbonat serpin, bir gece bekletip süpürün.
- Evcil hayvan lekeleri için üretilmiş enzimli temizleyiciler idrar kokusunda etkilidir; ancak yün ve el dokuma halıda kullanmadan önce ürünün uygun olduğundan emin olun ve renk testi yapın.
Amonyaklı ürünlerden özellikle kaçının; kokusu idrara benzediği için hayvanı aynı yere tekrar işaretlemeye yönlendirebilir. Evcil hayvanlı evler için halı seçimini evcil hayvan olan evde halı seçimi yazımızda anlattık; pati dostu halılar koleksiyonumuza da göz atabilirsiniz.
6. Yeni halı kokusu normal mi?
Evet, çoğu zaman normaldir. Paketten yeni çıkan halıda üretimden ve uzun süre kapalı kalmaktan gelen hafif bir koku olabilir. Halıyı açın, birkaç gün havadar bir odada serili bırakın; koku büyük ölçüde dağılır.
Yün halılarda ıslandığında ya da havanın nemli olduğu günlerde hissedilen hafif “yün kokusu” da yünün doğal yapısından gelir; bir kusur değildir. Ancak koku günler geçtikçe azalmıyor, aksine artıyorsa bize WhatsApp'tan yazın, birlikte bakalım.
Kokuyu baştan önlemek için
- Halıyı haftada bir iki kez süpürün; toz ve kırıntı da zamanla koku yapar.
- Dökülen her şeye hemen müdahale edin; kuruyan leke tabana yerleşir.
- Birkaç ayda bir halıyı kaldırıp altını ve zemini kurulayın, özellikle zemin katlarda.
- Halıyı yılda bir iki kez havalandırın; mevsim geçişleri bunun için iyi zamanlardır.
- Islak ayakkabıyla ya da banyodan çıkar çıkmaz halının üzerine basmamaya özen gösterin.
7. Ne zaman profesyonel yıkama?
- Koku halının bütününe yayılmışsa,
- Küf ya da yoğun rutubet varsa,
- Evcil hayvan lekesi tabana işlemişse,
- Halı değerli bir el dokuma ya da yün halıysa.
Bu durumlarda halının yapısını bilen bir yerde yıkatmak en sağlıklısıdır. Evde ne yapılır, yıkamaya ne zaman verilir sorularını halı nasıl yıkanır yazımızda, yün halıların özel durumunu ise yün halı bakımı yazımızda ayrıntılı anlattık.
Kokuyu kolay atan, bakımı kolay bir halı arıyorsanız toz tutmayan halılar koleksiyonumuza bakın. Halınızla ilgili bir sorunuz varsa fotoğrafını WhatsApp'tan gönderin; Üsküdar'daki showroomumuzda da sizi bekleriz.